Hrapačuša

HRAPAČUŠA – TRADYCYJNE CIASTO Z BRAČA

Są takie potrawy, które niezwykle odzwierciedlają miejsce, z którego pochodzą. Mają w sobie coś więcej niż tylko kilka składników – kawałek historii, lokalnych tradycji i codzienności ludzi, którzy od pokoleń przygotowują je według rodzinnych receptur. Jedną z takich potraw jest hrapačuša, niezwykłe ciasto pochodzące z małej miejscowości Dol na wyspie Brač.

 

Hrapačuša – ciasto, które wygląda jak dalmatyński kamień

Na pierwszy rzut oka można się zastanawiać, czy to rzeczywiście ciasto. Hrapačuša jest bowiem bardzo charakterystycznanierówna, popękana, chropowata i rustykalna. Zdecydowanie nie przypomina eleganckich, gładkich tortów, które znamy z cukierni. I właśnie w tym tkwi jej największy urok.

Ta niezwykła słodkość pochodzi z niewielkiej miejscowości Dol, położonej w głębi wyspy Brač. To właśnie tutaj przez pokolenia przygotowywały ją miejscowe kobiety, przekazując sobie sposób jej wykonania z matki na córkę. Hrapačuša była ciastem przygotowywanym przede wszystkim na ważne okazje np. wesela, urodziny i inne rodzinne uroczystości. W Dolu trudno było wyobrazić sobie większe święto bez tego charakterystycznego ciasta.

Hrapačuša

Domowa hrapačuša przygotowana na specjalne zamówienie przez moją znajomą z Bola. Wyglądała, pachniała i smakowała obłędnie.


Skąd wzięła się nazwa?

Historia nazwy jest chyba najciekawszą częścią wpisu. „Hrapoćuša” bowiem, to również nazwa charakterystycznego, miejscowego kamienia występującego w okolicach Dola. Jest on czerwonawy, nierówny i porowaty, a przez lata wykorzystywano go do budowy dalmatyńskich domów, murów i gospodarczych pomieszczeń.
Kiedy spojrzycie na ciasto, podobieństwo stanie się Wam oczywiste. Jego nierówna, pełna większych kawałków orzechów powierzchnia przypomina właśnie ten charakterystyczny dolski kamień. Można więc powiedzieć, że mieszkańcy Dola przenieśli kawałek swojego krajobrazu na talerz.

Hrapačuša

Kamień czy ciasto? Oto jest pytanie 🙂 Kształt nie jest idealny, ale smak już tak!

Skład ciasta

Podstawą ciasta jest stosunkowo prosty skład. Składa się ono z dolnej warstwy przypominającej biszkopt oraz charakterystycznej, grubej warstwy orzechowej na wierzchu.
W tradycyjnych przepisach znajdziemy przede wszystkim jajka, cukier, mąkę oraz orzechy, a także dodatki aromatyzujące, takie jak skórka cytrynowa, wanilia czy odrobina alkoholu. W zależności od rodzinnej receptury mogą pojawiać się również migdały.
Najbardziej charakterystyczna jest jednak górna warstwa. To właśnie grubo posiekane orzechy połączone z masą z białek i cukru, lub z miodu tworzą tę nierówną, popękaną powierzchnię, która tak bardzo przypomina miejscową skałę.

Mieszkańcy Dola twierdzą, że nigdy nie istniał jeden spisany, oficjalny przepis. Recepturę przekazywano ustnie, a każda rodzina miała swoje proporcje i własny sposób przygotowania. Dlatego hrapačuša przygotowana w jednym domu mogła nieco różnić się od tej z sąsiedniego. Jedna mogła mieć więcej orzechów, inna bardziej miękki spód, jeszcze inna nieco inny aromat.

Hrapačuše możecie dostać w wielu miejscowościach na wyspie, ale ja w szczególności zachęcam Was żebyście właśnie odwiedzili Dol, miejsce w którym narodził się ten pyszny deser. Konoba Toni i Kaštil Gospodentić to dwa sprawdzone przeze mnie miejsca, w których spróbujecie lokalnego ciasta.
Smacznego! 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *